European Copper Institute Poland

Recykling i zrównoważony charakter miedzi 2

 

Główne zastosowania miedzi

Zastosowania elektryczne
Blisko 65% wytwarzanej miedzi jest zużywane w zastosowaniach elektrycznych. Miedź posiada najwyższą przewodność elektryczną właściwą spośród wszystkich metali, oprócz srebra.

  • Wytwarzanie i przesyłanie energii elektrycznej – generatory i transformatory wytwarzają i dostarczają energię elektryczną bezpiecznie i efektywnie do naszych domów i przedsiębiorstw. Wszystkie nowe technologie wytwarzania odnawialnej energii ze źródeł słonecznych, wiatrowych i geotermalnych opierają się na miedzi.
  • Urządzenia elektryczne – obwody elektryczne, oprzewodowanie i styki w komputerach osobistych, odbiornikach TV i telefonach komórkowych, są wykonane z miedzi.

Budownictwo
25% całej wyprodukowanej miedzi jest zużywane w budynkach na instalacje rurowe, pokrycia dachowe i okładziny elewacyjne. Miedź umożliwia lekkie, wytrzymałe i niewymagające konserwacji konstrukcje, które z natury mają estetyczny wygląd, są długotrwałe i w pełni przetwarzalne.

Egipcjanie jako pierwsi używali miedziane rury wodociągowe; próbki pobrane ze świątyni, datowane na 2750 p.n.e., są nadal w dobrym stanie. Miedź była także używana przez Rzymian jako rury wodne i w cysternach.

(Dzięki uprzejmości Aurubis).

Miedziana okładzina elewacji jest atrakcyjna i w 100% przetwarzalna

Transport
Miedź jest niezbędna w pociągach, tramwajach, samochodach osobowych i ciężarowych, a udział transportu w zużyciu miedzi wynosi 7%.

Wiązka samochodowych przewodów elektrycznych, wykonanych z miedzi o wysokiej czystości, doprowadza prąd z akumulatora do wszystkich urządzeń pojazdu, jak światła, centralny zamek, komputery pokładowe czy systemy nawigacji satelitarnej. Wiele z tych urządzeń wykorzystuje silniki elektryczne, których uzwojenia są nawinięte drutem miedzianym o wysokiej przewodności. Przeciętny samochód zawiera około 1 km przewodów.

Tramwaje elektryczne, jak np. w Manchesterze, Sheffield, Croydon, Nottingham, Reims i Bordeaux, zapewniają czysty i wydajny transport, napędzany silnikami elektrycznymi.

Napowietrzne przewody jezdne są wykonane ze stopu miedzi i srebra lub miedzi i kadmu.

(Wikimedia Commons)

Linia tramwajowa jest zasilana z trzeciej szyny wbudowanej w torowisko, aby nie szpecić miasta napowietrznymi przewodami sieci trakcyjnej. Energia jest dostarczana do szyny zasilającej za pomocą miedzianych kabli. Pod napięciem jest tylko odcinek szyny zasilającej znajdujący się pod tramwajem. Tramwaj jest napędzany silnikami indukcyjnymi z miedzianymi uzwojeniami.

Inne zastosowania
Pozostałe 3% miedzi znajduje zastosowanie jako materiał na bilon, rzeźby, instrumenty muzyczne i naczynia kuchenne.

Miedź pochodząca z recyklingu przyczynia się do zaspokojenia rosnącego zapotrzebowania na ten metal; 34% całego światowego zapotrzebowania na miedź, pochodzi z recyklingu. W Europie udział ten jest jeszcze wyższy (41%). Jest to przykładem zrównoważonego charakteru miedzi.

Recykling

Recyklingiem miedzi na ogół nie zajmują się indywidualne osoby, jest on prawie w całości domeną przedsiębiorstw recyklingowych, jak złomowanie samochodów czy firmy instalacyjne.

Nasza rola może polegać na tym, że wszystkie urządzenia elektryczne i elektroniczne na pewno dostarczymy do właściwych punktów zbierania odpadów. Chodzi tu nie tylko o odzyskanie miedzi – tysiące ton złota, srebra i metali ziem rzadkich, stanowią o tym, że z każdym rokiem rośnie wartość zużytego sprzętu elektrycznego i elektronicznego (WEEE).

Dyrektywa WEEE
W zamiarze usprawnienia recyklingu zużytego sprzętu elektrotechnicznego i elektronicznego została wprowadzona w roku 2002 Dyrektywa WEEE, ustalająca cele recyklingu dla krajów Unii Europejskiej, a w styczniu 2007 r. została wdrożona w Wielkiej Brytanii. Towary elektryczne podlegające tej dyrektywie są oznaczone symbolem WEEE.

Products carrying the WEEE logo should go to a council collection point.

Kluczowymi punktami są tu:

  • Producenci i sprzedawcy detaliczni są odpowiedzialni za zbieranie, transport i przetwarzanie swoich usuwanych produktów.
  • Zużyty sprzęt elektryczny i elektroniczny (WEEE) musi być składowany oddzielnie od innych odpadów, tak aby możliwe było usunięcie substancji niebezpiecznych.

Oczekuje się, że koszty wdrożenia Dyrektywy WEEE zachęcą producentów do projektowania  bardziej trwałych produktów, które będą zużywały mniej zasobów, zawierały mniej niebezpiecznych materiałów, wytwarzały mniej odpadów oraz będą bardziej bezpieczne, a ich recykling będzie łatwiejszy. Jest to określane mianem “zrównoważonego projektowania produktu” i obejmuje także odzyskiwanie wartościowych metali, takich jak miedź, która może być przetopiona i użyta do wyrobu innych użytecznych produktów.

Programy powtórnego wykorzystania: pod względem środowiskowym, powtórne użycie urządzenia jest bardziej pożądane niż jego recykling. Istnieje szereg programów ułatwiających powtórne wykorzystanie używanych wyrobów przez innych użytkowników. Programy te obejmują: komputery, telefony komórkowe, a szczególnie lodówki, kuchenki i odkurzacze. (W Wielkiej Brytanii 15 milionów telefonów komórkowych jest wyrzucanych każdego roku, ale tylko 4% trafia do recyklingu).

Dyrektywa nie nakłada na nas – konsumentów – żadnej prawnej odpowiedzialności. Wyrzucenie uszkodzonego tostera lub telefonu komórkowego do kubła na śmieci nie jest nielegalne, co można uważać za słabość Dyrektywy WEEE. Konsumenci powinni wykazać się tu własną inicjatywą, np. zwracać urządzenia do dostawcy lub przekazywać je nieodpłatnie na rzecz programów powtórnego wykorzystania, i w ten sposób prawidłowo pozbywać się zużytego sprzętu elektrycznego i elektronicznego.

(Dzięki uprzejmości Projektu Eden)

Projekt Eden (największe w świecie, zamknięte pomieszczenie dla tropikalnej roślinności) jest domem dla WEEE-Mana – siedmiometrowej wysokości robotycznej postaci, wykonanej z takiej ilości zużytego sprzętu elektrycznego i elektronicznego, jaką przeciętny obywatel Wielkiej Brytanii wyrzuci w ciągu swojego życia. WEEE-Man ma zamiast zębów komputerową myszkę, starą pralkę zamiast kręgosłupa, a jego szyja jest zrobiona rur do odkurzacza.

Korzyści z recyklingu

Poniżej wymieniono ekonomiczne i środowiskowe korzyści płynące z recyklingu miedzi, które ilustrują zrównoważony pod względem środowiskowym charakter miedzi.

Środowisko
W czasie wydobycia i rafinacji (oczyszczania) miedzi, powstają pyły i gazy odpadowe, takie jak dwutlenek siarki, które mogą mieć szkodliwy wpływ na środowisko. Co prawda, producenci miedzi minimalizują te szkodliwe oddziaływania (dwutlenek siarki jest wychwytywany i używany do produkcji kwasu siarkowego), to jednak w procesie recyklingu gazy nie są emitowane, a nawet jeśli, to w bardzo małych ilościach.

Oszczędność energii
Ekstrakcja miedzi z rudy wymaga zużycia energii w ilości około 100 GJ/tonę. W przypadku miedzi pochodzącej z recyklingu zużycie energii jest znacznie mniejsze, około 10 GJ/tonę, tj. zaledwie 10% energii potrzebnej do ekstrakcji. Oszczędność energii prowadzi do ochrony cennych zasobów ropy, gazu lub węgla oraz obniża ilość CO2 uwalnianego do atmosfery.

Oszczędność zasobów rudy
Do chwili obecnej zostało wydobyte około 12% znanych zasobów miedzi. Jednakże ruda miedzi jest zasobem wyczerpywalnym i oszczędność zasobów rudy dzięki recyklingowi ma sens.

Ekonomika
Recykling starej miedzi jest tańszy niż wydobycie rudy i ekstrakcja nowej miedzi. Wartość miedzi pochodzącej z recyklingu wynosi do 90% kosztu miedzi pierwotnej. Recykling umożliwia utrzymanie niskich cen produktów z miedzi.

Koszty składowania na wysypisku
Miedź i przedmioty z miedzi, które nie zostały poddane recyklingowi, mogą być wyrzucone na wysypisko odpadów, które jest wykopem w ziemi. Wykopy te zapełniają się szybko, i w miarę jak zaczyna brakować w nich miejsca, składowanie na wysypisku staje się coraz droższą opcją usuwania odpadów (każdego materiału).

Czy wiedziałeś, że…
Recykling miedzi wymaga do 85% mniej energii niż produkcja miedzi pierwotnej. W skali całego świata daje to oszczędność 40 milionów ton CO2 (odpowiednik 16 milionów samochodów osobowych).